شن های کویر هم نفس می کشند!


فرارو- بیابان شنی بی‌پایانی که بیشتر خاورمیانه و شمال آفریقا را پوشش می‌دهد، طبیعتاً مناطق «مرده» تلقی می‌شوند که دشمن زندگی هستند، اما اخیراً یک پیشرفت علمی شگفت‌انگیز نشان داده است که این به سادگی درست نیست. در عوض، این ماسه ها در واقع زنده هستند و نفس می کشند.

به گزارش فرارو، دانشمندان می گویند مناظر بیابان آنقدر که به نظر می رسد بی جان نیستند. دریاهای وسیع تپه های شنی نه تنها می توانند رشد کنند، حرکت کنند و با یکدیگر تعامل داشته باشند، بلکه یک مطالعه جدید نشان داده است که آنها می توانند “نفس بکشند”. به عبارت دیگر، با استفاده از یک کاوشگر فوق حساس که دهه ها طول کشید تا طراحی و توسعه یابد، محققان به طور منظم تپه های شنی را مشاهده کردند و در نهایت دریافتند که آنها به طور منظم تنفس می کنند و مقدار کمی بخار آب منتشر می کنند.

وقتی ماسه خشک تر می شود، دسترسی به دم سخت تر می شود. اما هنگامی که باد بر فراز تپه می وزد، لایه بالایی را با خود می برد و باعث تغییرات سریع رطوبت و فشار در سطح می شود و در نتیجه «امواج ناپدید کننده رطوبت» از اتمسفر فوقانی به سمت پایین جو جاری می شود. کاوشگر مورد استفاده برای تشخیص این جریان به قدری به رطوبت حساس است که می تواند قطرات آب را روی یک دانه شن تشخیص دهد. زمانی که این دستگاه بر روی تپه های شنی صحرای قطر فرود آمد، توانست تنها در 20 ثانیه دما، تابش و رطوبت محیط اطراف خود را با وضوح میلی متری اسکن کند. این اندازه‌گیری‌ها هر 2.7 دقیقه در طول دو روز کامل تکرار می‌شد که منجر به جمع‌آوری زیادی شد.

دانشمندان می گویند که از ابزار دیگری که بتواند شن ها را با وضوح مکانی یا زمانی بالا ردیابی کند، چیزی نمی دانند. با ترکیب داده های سرعت و جهت باد و همچنین دما و رطوبت محیط، نویسندگان رفتار بسیار خوب ماسه را در بیابان مشاهده کردند. داده‌ها نشان داد که بخار آب بین دانه‌ها نفوذ می‌کند، برخلاف حرارتی که توسط دانه‌های شن و ماسه منتقل می‌شود. بنابراین سوراخ های شنی رطوبت را از سطح حمل می کنند و این مسیرها توسط باد ساخته و بازسازی می شوند.

مهندس مکانیک میشل لاج از دانشگاه کرنل توضیح می‌دهد: «باد در حال وزش تپه است و باعث ایجاد عدم تعادل در فشار محلی می‌شود که به معنای واقعی کلمه هوا را مجبور می‌کند وارد شن‌ها شود». بنابراین شن ها مانند یک موجود زنده نفس می کشند. این فرآیند «تنفس» می‌تواند بخشی از چیزی باشد که به میکروب‌ها اجازه می‌دهد تا در عمق ماسه‌ها زندگی کنند، حتی بدون آب مایع.

جالب اینجاست که در بالای تپه، کاوشگر تبخیر کمتری را نسبت به پیش بینی دانشمندان اندازه گیری می کند. برای مناطق بسیار خشک، شسته شدن رطوبت از تپه‌ها به اتمسفر یک فرآیند شیمیایی نسبتاً کند است. لاج گفت: «این اولین باری است که سطح رطوبت پایین اندازه گیری می شود. “حساسیت کاوشگر جدید یک شاهکار فناوری است که به دانشمندان اجازه می دهد تا نحوه تبدیل زمین های کشاورزی به بیابان را با دقت بیشتری اندازه گیری کنند، فرآیندی که تغییرات آب و هوایی را تشدید می کند.”

لژ همچنین هشدار داد: “اگر ما به زندگی فعلی ادامه دهیم، آینده زمین یک بیابان بزرگ خواهد بود. بنابراین یادگیری بیشتر در مورد نحوه عملکرد بیابان ها می تواند واقعاً ارزشمند باشد. مزایا، و نه فقط برای درک بهتر نحوه کار ما این سیاره کار می‌کند. آشکارسازهایی که می‌توانند رطوبت شن‌ها را به دقت اندازه‌گیری کنند، می‌توانند به کارشناسان کمک کنند تا نشانه‌هایی از آب را پیدا کنند، مثلاً در مریخ. این مطالعه در مجله معتبر تحقیقات ژئوفیزیکی: سطح زمین منتشر شد.

منبع: Sciencealert

ترجمه: مصطفی جرفی فرارو


تمامی اخبار به صورت تصادفی و رندومایز شده پس از بازنویسی رباتیک در این سایت منتشر شده و هیچ مسئولتی در قبال صحت آنها نداریم